باز گل بدخشــی آواز خوان افغان در گذشت

بازگل بدخشی خواندن و نوشتن نمی دانست اما شعر بیشتر آهنگ هایی را که خواند، از سروده های خودش بوده است.

آدینه، مشهور به (باز گل بدخشی) آوازخوان محبوبی که حد اقل سه نسل از خوانندگان افغان با آواز و هنر او آشنا هستند، روز نهم حمل/فروردین برابر با 29 مارچ 2009 در اثر بیماری طولانی، در روستای چنارگنجشکان در ولایت بدخشان در شرق افغانستان جان سپرد.

بازگل بدخشی هنگام وفات صد و هفت سال داشت.

باز گل بدخشی خواندن و نوشتن نمی دانست، اما در شاعری، تصنیف سرایی، نوازنده گی و آهنگسازی استعداد و قریحه خوبی داشت.

به یقین میتوان گفت که اکثریت قریب به تمام آهنگ هایی که به آواز او خوانده شده اند، از سروده ها و ساخته های خودش بودند.

بزرگترین ویژه گی کار بازگل بدخشی در موسیقی این بود که نگذاشت آهنگ های ناب محلی فراموش شوند، بلکه بدخشی این آهنگ ها را با سادگی روستایی، آواز منحصر به فرد خود و به کمک دنبوره و غیچک و به سبک و سیاق مخصوص به خودش جاودانه کرد.

بازگل بدخشی در سال ۱۳۳۶ خورشیدی که استاد یعقوب قاسمی مسئول بخش موسیقی در رادیو کابل بود، به همکاری با رادیو آغاز کرد و در مدت کمی مشهور و محبوب شد.

یکی از آهنگ های بازگل بدخشی

رادیو افغانستان به بدخشی این امکان را داد تا شعر و آوازاش را فراتر از مرزهای محلی زادگاهش ببرد و تا دوردرست ترین نقاط کشور برساند.

بدخشی علاوه بر ترانه های شاد و آهنگ های عاشقانه، سروده هایی که به نام "فلک" یاد می شوند و نمایانگر قدیمی ترین نوع موسیقی توام با رباعیات عارفانه اند، را نیز بسیار زیبا می خواند.

توانایی دیگر باز گل بدخشی که به شهرت نیکوی او افزود، ارائه آهنگ ها به شکل تمثیلی و چند آوایی بود.

اجرای افسانه معروف تاریخی "مغل دختر" که از زبان بازیگران زن و مرد و پیر و جوان روایت می شود، یکی از نمونه های عالی کار بازگل بدخشی است.

این آهنگ با تغییراتی که بعدها در شکل و محتوای آن وارد شد، بعد ها توسط چند آواز خوان دیگر اجرا شد.

در افغانستان باز گل بدخشی را ایجادگر سبک مخصوصی به نام "ساز قطغن زمین" می دانند.

دو هنرمند شناخته شده که سالیان زیاد او را در همه خم و پیچ های سفرهای هنری همراهی کردند، اکبر فیض آبادی و یاسین فیض آبادی بودند.

از هنرمندانی که عمدتاً به خاطر نزدیکی ذوق با باز گل بدخشی همنشینی داشتند، میتوان خانجان بارکی و فیض محمد منگل را نام برد.

بسیاری از آهنگ های بازگل بدخشی از جمله آهنگ های معروف را بعد ها هنرمندان دیگر نیز خوانده اند اما مردم آن آهنگ ها را، به نام آهنگ های باز گل می شناسند و بیشتر به سبک و سیاقی که او خوانده است می پسندند. از جمله این آهنگ های او را:

ای شوخ سرزلف ترا تاب کی داده

چشم عسل مست ترا خواب کی داده

یا آهنگ مشهور:

آمدی ای یار وفادارم ای

دسته گل، شوخ ستمگارم ای

آهنگ های بازگل بدخشی درحالی که موسیقی کهن و کلاسیک افغانستان را در ذهن شنونده گان زنده می کند، از کمال طراوت و زیبایی خاصی نیز برخوردار است و راز ماندگاری بسیاری دارد.

آهنگ های بازگل بدخشی که بیشتر در مقام های "چهارگاه" و "شــور" اجرا شده اند، سالهای سال هواخواهان و شیفته گان خاص خود را خواهد داشت.

                                         بخش خبر برگرفته ازبی بیسی